Sitemizi Google aramalarında tercih edilen kaynak olarak ekleyin.
İSTANBUL – Ünlü oyuncu Haluk Bilginer’in yıllar önce verdiği bir röportajda kullandığı ifadelerin sosyal medyada yeniden dolaşıma girmesi, sinema dünyasında uzun süredir kapalı tutulan bir tartışmayı bir kez daha alevlendirdi. Bilginer’in “Türk sineması” ifadesine karşı çıkarak “Türkiye sineması diyelim mi ona?” sorusunu sorması, sinema yazarları, yönetmenler ve eleştirmenler arasında yeni bir cepheleşmeye yol açtı.
2000’li yıllardaki siyasi köklerine kadar uzanan adlandırma tartışmasının detayları ve sinema çevrelerinin konuya yaklaşımı haberimizin devamında yer alıyor.
BİLGİNER’İN 2014 YILINDAKİ RÖPORTAJI YENİDEN GÜNDEMDE
Gazeteci Gökçe Güzel’in 2014 yılında Haluk Bilginer ile gerçekleştirdiği röportajın görüntüleri, aradan geçen 12 yılın ardından sosyal medyada yeniden paylaşıldı. Videoda Bilginer’in sinemanın geleceğine ilişkin konuşurken “Ben geleceği mutlu görüyorum Türk sineması açısından” dedikten sonra sözünü kesip “Türkiye sineması diyelim mi ona? Türk sineması bana doğru gelmiyor” ifadelerini kullanması, kültürel ve siyasal bir tartışmanın fitilini ateşledi. Röportajı gerçekleştiren gazeteci Gökçe Güzel ise yıllar sonra yaptığı açıklamada, o dönemdeki gençliği ve mesleki acemiliği nedeniyle bu ifadeye müdahale edemediğini belirterek tercihinin net bir şekilde “Türk sineması” olduğunu vurguladı.
“LİBERAL-İSLAMCI İTTİFAKIN ORTAK DİLİYDİ”
Tartışmaya katılan sinema eleştirmeni Murat Tolga Şen, “Türkiye sineması” tanımının ortaya çıkışının dönemsel bir siyasi iklimin ürünü olduğunu savundu. Şen, “Türkiyelilik söylemi 2000’lerin liberal-İslamcı ittifakının ortak diliydi. ‘Türkiye Sineması’ tanımı da onların icadıdır” diyerek kavramın arka planına dikkat çekti. Bilginer’in daha önceki yıllarda “Türk sineması” ifadesini rahatlıkla kullandığını hatırlatan Şen, aradan geçen sürede bu söylem değişikliğinin ideolojik bir refleks olduğunu öne sürdü.
YÖNETMEN MURAT ŞEKER: “TÜRK SİNEMASI SİZLERE NİYE BATIYOR?”
Yönetmen Murat Şeker ise dünyadaki örnekleri hatırlatarak ulusal adlandırmanın evrensel bir kural olduğuna dikkat çekti. ABD’de üretilen filmlerin “Amerikan”, Fransa’dakilerin “Fransız”, Rusya’dakilerin ise “Rus” sineması olarak anıldığını belirten Şeker, şunları kaydetti:
“Türkiye’de üretilen filmlerin oluşturduğu genel küme, anlatım biçimlerinin toplamı Türk Sineması başlığı altında tabir edilir.”
“İngilizcede de ‘Turkish Cinema’ ifadesi kullanılıyor. Şimdi Türk sineması sizlere niye batıyor?”
Sinema yazarı Tunca Arslan da konunun ulusal kimlik boyutuna vurgu yaparak, “Üst kimliği reddetmek uğruna ‘Türk sineması’ yerine şimdilik ‘Türkiye sineması’ diyenlerin ara yol tutturmaya çalıştıkları açık bir gerçek” değerlendirmesinde bulundu.
SEYİRCİNİN VE OKURUN DİLİNDE KAVRAM YERLEŞİK DURUMDA
Farklı kökenlerden sanatçıların, yönetmenlerin ve sinema emekçilerinin ortak emeğiyle oluşan Yeşilçam’dan günümüzdeki uzantılara kadar tüm birikimin bir ulusal kültür parçası olduğu belirtiliyor. Bir ülkenin sinemasını ulusal adıyla tanımlamanın o sinemaya katkı sunan herkesin aynı etnik kökenden geldiği anlamına gelmediği, aksine ortak bir tarihsel mirası ifade ettiği vurgulanıyor. Sinema çevrelerindeki tartışmalar sürerken, seyircinin ve okurun dilinde “Türk sineması” tanımı yerini korumaya devam ediyor.

