TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası (JMO) Adana Şube 2. Başkanı Meltem Akdoğan, 15 Ekim Uluslararası Jeoetik Günü dolayısıyla kapsamlı bir açıklama yaptı. Akdoğan; iklim değişikliği, doğal afetler, plansız kentleşme ve kaynak kullanımı konularında bilimsel verilerin teknik sınırlar içinde kalmaması ve etik bir sorumluluk bilinciyle ele alınması gerektiğini vurguladı.
2026 JEOETİK GÜNÜ TEMASI: DİSİPLİNLER ARASINDA KÖPRÜ KURMAK
Uluslararası Jeoetiği Teşvik Derneği (IAPG) tarafından 2026 yılı için belirlenen “Disiplinler Arasında Köprü Kurmak, Sorumlulukları Birleştirmek” temasına dikkat çeken Akdoğan, karmaşık çevresel sorunların yalnızca mühendislik hesaplarıyla çözülemeyeceğini belirtti.
Giderek artan çevresel adaletsizlik, ekosistem tahribatı ve kaynak tükenmesinin birer etik mesele olduğunu ifade eden Akdoğan; yerbilimleri, sosyal bilimler, hukuk, ekonomi, kamu politikaları ve yerel bilgi sistemleri arasında güçlü bir iletişim köprüsü kurulması gerektiğini kaydetti.
“MÜHENDİSLİK ÖNLEMLERİ TEK BAŞINA YETERLİ DEĞİL”
Türkiye’nin aktif fay hatları, deprem riski ve hızlı kentleşme yapısıyla jeoetik tartışmaların merkezinde yer aldığını hatırlatan Meltem Akdoğan, afet yönetimine ilişkin şu kritik değerlendirmelerde bulundu:
“Büyük depremlerden edindiğimiz tecrübeler, mühendislik önlemlerinin tek başına yeterli olmadığını açıkça göstermiştir. Bilimsel verilerin yanında kamusal sorumluluk, toplumsal farkındalık, eğitim ve etik karar alma mekanizmaları sürece dahil edilmelidir. Doğaya ilişkin alınan her yanlış kararın bedelini toplum ve gelecek kuşaklar ödemektedir.”
DOĞAL KAYNAKLAR VE GELECEK KUŞAKLARA KARŞI SORUMLULUK
Karar vericilere, bilim insanlarına ve yerel yönetimlere güvene dayalı iş birliği çağrısında bulunan Akdoğan; kentsel planlama, doğal kaynak kullanımı ve jeolojik mirasın korunmasında yöneltilmesi gereken temel soruları sıraladı:
Ne yapabiliriz?
Ne yapmalıyız?
Bunu kimin sorumluluğunda gerçekleştirmeliyiz?
Sürdürülebilirliğin yalnızca kaynak aktarımı değil, kararların ve sorumluluğun adil paylaşımı anlamına geldiğini belirten Akdoğan, açıklamasını “Dünyayı anlamak bilimsel bir sorumluluktur; Dünya ile uyum içinde yaşamak ise hepimizin ortak etik sorumluluğudur” mesajıyla tamamladı.
