Makam ve güç zehirlenmesi…

0
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala
featured

Güç ve iktidar alanlarının en kadim, en sinsi zaafıdır bu. İnsanın nefsine en tatlı gelen zehir, itirazsız onaylanmak ve sürekli alkışlanmaktır.

Etrafı “evet efendim”cilerle çevrilen bir makam sahibi, zamanla kendi zihnindeki gerçekliği tek gerçeklik sanmaya başlar. Çünkü etrafındaki o çıkar duvarı, dışarıdaki yalın hakikatin içeri girmesine izin vermez. Eleştirinin olmadığı yerde basiret bağlanır; sadakat ile dalkavukluk, hürmet ile menfaat birbirine karışır.
​

İşin en acı kısmı ise “ertesi gün” gerçeğidir! Makamın sunduğu imkanlar ve nüfuz bittiğinde, o güne dek “kraldan çok kralcılık” yapan kalabalık bir anda buharlaşır. Geriye ne itibar kalır ne de o sahte hürmet… Yalnızca yüksekten düşmenin yarattığı bir boşluk ve yıpratıcı bir yüzleşme kalır.
​Sorunun özü tam da bu noktada düğümleniyor! Sıfata, unvana, koltuğa gösterilen saygıyı, insanın özüne gösterilen saygı sanmak.

İnsanoğlunun tarih boyunca bulabildiği en tatlı, ama aynı zamanda en hızlı zehirleyen içkidir güç. Ancak bu zehrin öldürücü doza ulaşması, sanıldığı gibi tek başına güç sahibinin niyetleriyle ilgili değildir. Gücün etrafına örülen o görünmez, sessiz ve sinsi duvarla başlar her şey: İtirazsız onaylanmak ve sürekli alkışlanmak.

İster bir devletin tepe yönetiminde olun, ister devasa bir şirketin koltuğunda, ister küçük bir ekibin başında… Etrafınız bir kez “Evet efendim”cilerle çevrildiğinde, zihninizin sınırları ile dış dünyanın hakikati arasındaki bağ kopmaya başlar.

Çünkü dalkavukluk, sessiz bir izolasyon sanatıdır.

Eleştirinin olmadığı, aksine her yanlışın bir “hikmet” gibi sunulduğu bir iklimde basiret bağlanır. Zamanla sadakat ile menfaat, hürmet ile çıkar birbirine karışır. Koltukta oturan kişi, kendisine gösterilen ilginin insani değerine veya yetkinliğine değil, yalnızca elindeki yetkiye verildiğini ayırt edemeyecek bir “bilişsel körlüğün” içine düşer. Unvanını kendi özü sanmaya başladığı an ise tuzak artık tamamen kurulmuştur.

Peki, bu noktada insan sormadan edemiyor: Bu trajik yanılsama sadece gücü elinde tutanın kibri midir, yoksa o sistemi kendi ikbali uğruna ilmek ilmek ören çevrenin başarısı mı?

Aslında ortada kusursuz işleyen bir arz-talep ilişkisi vardır.

Güç sahibi, doğası gereği konfor ister; kararlarının sorgulanmadığı, egosunun zedelenmediği bir alan arar. Etrafındaki çıkar grubu ise bu zaafı çok iyi okur. Yanlışa yanlış demek risklidir, maliyetlidir. Oysa “Kraldan çok kralcılık” yapmak sıfır riskle en yüksek menfaati sağlar.

Böylece çevre, lideri sahte bir övgü kozasının içine hapseder. Eleştirenleri “hain” veya “düşman” ilan ederek sahneden uzaklaştırır ve lidere giden tüm hakikat kanallarını tekelleştirir. Yani kapıyı açan liderin kibridir; ancak o kapıdan içeri girip iktidarı kendi menfaatlerinin tutsağı yapan çevrenin kurnazlığıdır.

Ama işin en acı, en kaçınılmaz kısmı “ertesi gün” geldiğinde yaşanır.

O koltuk kayıp gittiğinde, nüfuz bittiğinde ve imkanlar kuruduğunda; dün önünde ceket ilikleyen, her cümlesini ayakta alkışlayan o kalabalık bir anda buharlaşır. Geriye ne sahte hürmetler kalır ne de o şatafatlı itibar… Yalnızca yüksekten düşmenin yarattığı derin bir boşluk ve insanı kemiren yıpratıcı bir yüzleşme kalır.

Tarih, etrafındaki alkış tufanı yüzünden uçuruma yürüdüğünü göremeyen liderlerin hikayeleriyle doludur.

Gerçek erdem ve basiret; güç eldeyken etrafına kendisini sürekli onaylayanları değil, yüzüne karşı “Yanlış yapıyorsunuz efendim” diyebilecek cesaretteki insanları toplayabilmektir. Çünki bir lideri zırh gibi koruyan şey dalkavukların alkışları değil, dürüst insanların acı eleştirileridir.

Alkışın sesi yükseldikçe kulaklarınızı Hakikate kapatıyorsanız; bilin ki ertesi günün yalnızlığı, sandığınızdan çok daha yakın demektir.

Makam ve güç zehirlenmesi…

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0/30 karakter


Giriş Yap

Gazete Ata Ocağı ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!